Tim Blok

Tim Blok

Tim Blok is opgeleid als metaalkundige met als specialisatie lastechniek en heeft zijn hele werkzame leven in de metaal- en lastechniek doorgebracht. Voor velen in het vakgebied is hij ook bekend als docent bij de opleidingen IWE en IWT.

Lees meer over Tim

Meer artikelen van Tim

Scheuren

Scheuren

Scheuren in lasnaden zijn bijna altijd onacceptabel. Lees over warm- en koudscheuren en wat je kunt doen om ze te voorkomen.

Lees verder
Lasonvolkomenheden

Lasonvolkomenheden

Bij het maken van een las zullen er altijd lasonvolkomenheden aanwezig zijn. Ze worden beoordeeld als fouten als ze de integriteit en betrouwbaarheid van de las negatief beïnvloeden. In dit artikel maak je kennis met verschillende soorten onvolkomenheden en manieren om ze op te sporen.

Lees verder
Share on facebook
Share on linkedin
Share on email

Lasonvolkomenheden

Een onvolkomenheid is nog geen fout

Als er een las gemaakt wordt zullen er altijd lasonvolkomenheden aanwezig zijn. De vraag is of deze aanvaardbaar zijn. In veel gevallen wel. We spreken namelijk pas van lasfouten als deze de integriteit en dus de betrouwbaarheid van de las nadelig beïnvloeden.

Wanneer is het dan wel een lasfout? Dat is als de las niet voldoet aan de acceptatiecriteria. Die criteria zijn vastgelegd in verschillende normen. Een veel toegepaste norm bij het visueel onderzoek van een lasverbinding is de NEN-EN-ISO 5817:2014.

Soorten lasonvolkomenheden

Er kunnen verschillende soorten lasonvolkomenheden voorkomen. Denk bijvoorbeeld aan scheuren, poreusheid, een bolle of holle las. Ook deze zijn vastgelegd en omschreven in een norm. De NEN-EN-ISO 6520-1:2007. In deze norm zijn lasonvolkomenheden onderverdeeld in de volgende groepen:

  1. Scheuren
  2. Holten
  3. Vaste insluitsels
  4. Bindingsfouten en onvolkomen doorlassing
  5. Geometrische afwijkingen
  6. Overige onvolkomenheden

Iedere lasonvolkomenheid wordt volgens deze norm aangeduid met een drie of vier-cijferige code, waarbij het eerste cijfer de groep aangeeft. Enkele voorbeelden zijn:

  • 1011 – Langsscheur
  • 2013 – Poreusheid
  • 3011 – Slakinsluitsel
  • 4021 – Onvolkomen doorlassing
  • 5011 – Inkarteling
  • 602 – Lasspatten

Veel van deze onvolkomenheden zijn met het blote oog te zien en zullen dus bij het visuele onderzoek van de gemaakte lasverbinding opgemerkt worden.

Niet-destructief onderzoek

Sommige onvolkomenheden zijn te klein om tijdens een visuele controle gezien te worden. Of ze zijn aanwezig in de las en dus ook niet zichtbaar. Deze onvolkomenheden kunnen gevonden worden met niet-destructief onderzoek (NDO). Dit is onderzoek waarbij de las niet beschadigd wordt of verloren gaat. Visueel onderzoek is dus ook een niet-destructieve vorm van onderzoek. Andere belangrijke NDO methoden zijn:

  • Oppervlakte-onderzoek
    • Magnetisch 
    • Penetrant
  • Inwendig onderzoek 
    • Röntgen 
    • Ultrasoon

Deskundigheid

Het onderzoek en de beoordeling van lasonvolkomenheden vereist een zekere deskundigheid. Het onderzoeken van een lasverbinding en het geven van een eindoordeel (acceptabel of niet acceptabel) wordt dan ook gedaan door gekwalificeerd personeel. 

Op de rapportage van het onderzoek worden alleen de onvolkomenheden genoemd die niet acceptabel zijn en dus als lasfouten worden gekwalificeerd. 

De lasser heeft een grote invloed op het wel of niet ontstaan van lasonvolkomenheden. Maar er zijn meer invloeden. Ook het te lassen materiaal, de lasnaadvorm, las-spanningen en de lasprocedure kunnen van invloed zijn. 

Hoe de lasser de verschillende soorten onvolkomenheden kan voorkomen of beperken zal in volgende artikelen besproken worden.

Share on facebook
Share on linkedin
Share on email

Recente artikelen en infographics

Scheuren

Scheuren

Scheuren in lasnaden zijn bijna altijd onacceptabel. Lees over warm- en koudscheuren en wat je kunt doen om ze te voorkomen.

Lees verder

Was het artikel interessant?

 Heb je er iets van geleerd of is een vraag die je had beantwoord? Wil je dan overwegen een donatie te doen?
We gebruiken je donatie voor het onderhouden van de website en het toevoegen van nieuwe content.